Küresel finans sisteminin güvenli limanları olarak bilinen değerli metaller, Orta Doğu’da patlak veren askeri krizlerin gölgesinde beklenmedik bir seyir izleyerek emtia piyasalarında adeta alarm etkisi yarattı. 28 Şubat’ta başlayan ABD/İsrail-İran Savaşı’nda 7 Haziran itibarıyla 100. güne girilirken; altın, gümüş, platin ve paladyum fiyatları savaş öncesi seviyelerinin çok altına geriledi. Yılın ilk ayında ardı ardına rekor kıran emtia grubu, jeopolitik gerilimin tırmanmasıyla birlikte yönünü sert bir şekilde aşağı çevirdi.
Yaşanan bu aşağı yönlü kırılmada, Orta Doğu’daki jeopolitik gelişmelerin küresel enflasyonist baskıları artırabileceği endişesi ve bu paralel doğrultuda ABD Merkez Bankası’na (Fed) yönelik "şahin" politik beklentilerin güçlenmesi ana itici güç oldu. Tahvil faizlerindeki yukarı yönlü hareket ve yatırımcıların likidite arayışıyla dolara sığınması emtia fiyatlarını baskılarken, sanayi üretimiyle doğrudan ilişkili olan metallerde küresel resesyon endişeleri de kayıpları derinleştirdi.
SAVAŞ DÖNEMİNDE DEĞERLİ METALLERDEKİ 100 GÜNLÜK NET KAYIPLAR
Savaşın başladığı günden bu yana emtia piyasasında yaşanan dalgalanmalar, değerli metal yatırımcıları için zorlu bir süreci beraberinde getirdi. 5 Haziran kapanış verileri, 27 Şubat'taki savaş öncesi seviyelerle karşılaştırıldığında metallerdeki erimenin boyutu net bir şekilde ortaya çıkıyor.
Savaşın 100 günlük periyotta emtia fiyatları üzerinde bıraktığı hasar parametreleri şu şekildedir:
Altın: Savaş öncesi fiyat seviyelerine kıyasla yasal olarak yüzde 17,8 oranında düşüş kaydetti.
Gümüş: Endüstriyel talep kırılganlığının da etkisiyle savaş döneminde yüzde 27,6 değer kaybetti.
Platin: Küresel ekonomik aktivite endişelerinin gölgesinde savaş öncesine göre yüzde 24,8 geriledi.
Paladyum: Değerli metaller arasında en derin yarayı alarak savaş öncesi fiyat yasal tabanına göre yüzde 31,1 düşüş yaşadı.
ALTINDA 2008 KRİZİNDEN BU YANA EN SERT AYLIK GERİLEME
Ons altın fiyatları 2026 yılına 4 bin 313 dolar seviyesinden hızlı bir giriş yapmış ve Ocak ayında 5 bin 600 doları test ederek tarihi bir rekor kırmıştı. Ancak Mart ayında Orta Doğu'da sıcak çatışmaların başlaması, ons altını küresel kriz dönemlerinden bu yana görülmemiş bir aylık satış baskısıyla karşı karşıya bıraktı.
Altının ilk 5 aylık fiyat hareketleri ve kırılma noktaları şu tabloda özetlenmiştir:
| Dönem / Ay | Ons Altın Fiyat Değişimi (%) | Ay Sonu Kapanış Değeri (Ons/Dolar) |
|---|---|---|
| Ocak | Yüzde 12,4 Artış | 4 bin 849 Dolar |
| Şubat | Yüzde 8,5 Artış | 5 bin 263 Dolar |
| Mart (Savaş Başlangıcı) | Yüzde 11,32 Düşüş (2008'den beri en sert gerileme) | 4 bin 667 Dolar (Ay içinde 4.099 dolara indi) |
| Nisan | Yüzde 1,00 Düşüş | Dönemsel Azalış Serisi |
| Mayıs | Yüzde 1,77 Düşüş | 5 Haziran Kapanışı: 4 bin 328,6 Dolar |
GÜMÜŞ, PLATİN VE PALADYUMDA SANAYİ ENDİŞELERİ ETKİLİ OLDU
Gümüş fiyatları bu süreçte sadece finansal bir varlık olarak değil, güneş paneli üretimi başta olmak üzere sanayi alanındaki stratejik rolü nedeniyle de yüksek oynaklığa maruz kaldı. Ons fiyatı yıla 71 dolardan başlayan gümüş, Ocak'ta 121,7 dolarla rekor kırmış, Şubat sonunda 93,8 dolara ulaştıktan sonra Mart'ta savaşla birlikte 61 dolara kadar çakılmıştı. Nisan ve Mayıs aylarındaki sınırlı toparlanma çabalarına rağmen gümüş, 5 Haziran'ı 67,9 dolardan kapattı.
Benzer şekilde endüstriyel kullanımı yoğun olan platin ve paladyum cephesinde de durum farklı olmadı:
Platin ve Paladyum Fiyat Kırılımları:
Platin: Ocak ayında 2 bin 923,3 dolarla rekor kıran platin, Mart ayında yüzde 17,2 yasal düşüşle sarsıldı ve Mayıs ayındaki ikinci satış dalgasının ardından 5 Haziran itibarıyla 1.779 dolara kadar indi.
Paladyum: Değerli metaller arasında kayıpların yüzde 30 barajını aştığı yegane ürün oldu. Mayıs ayında tek bir ayda yüzde 11,4 değer kaybederek 1359,6 dolara sarkan paladyumun onsu, 5 Haziran yasal kapanışında 1232,3 dolara kadar çekildi.
